20
20
Oyunculuktan Müziğe: Selin Genç
Mühendislik eğitiminden oyunculuğa, oradan müziğe uzanan kariyerinden hareketle Selin Genç ile yaratıcı üretiminin farklı biçimlerini, sınırların yaratıcılığa etkisini, müziğin kişisel hafızasındaki yerini ve hazırlıklarını sürdürdüğü yeni albümünü konuştuk.
Yazar Enes Kudu
İnsanın kendini ifade etme biçimleri, zaman içinde farklı alanlara uzanarak birbirini besleyen yeni üretim pratiklerine dönüşebiliyor. Bazen bir hikayenin içinde başka bir karaktere hayat vermek, bazen sözcüklerle yeni dünyalar kurmak, bazen de bir melodinin peşinden gitmek bu arayışın farklı karşılıkları olabiliyor. Selin Genç'in mühendislik eğitiminden oyunculuğa, oradan müziğe uzanan yolculuğu da farklı disiplinlerin birbirleriyle kurduğu ilişkinin izlerini taşıyor. Uzun yıllardır hayatında olan müziği, ilk teklisi “Sevdanın 4 Hali” ile profesyonel üretiminin bir parçasına dönüştüren Genç, oyunculuk ve müzik arasında kurduğu bağ üzerinden yaratıcılığın farklı imkanlarını keşfediyor. Onun üretim dünyasında bu iki disiplin birbirinden bağımsız alanlar olmaktan çok, karşılıklı olarak birbirini besleyen ve yeni ifade biçimlerine alan açan bir bütün oluşturuyor. Üstelik bu ilişki yalnızca özgürlükler üzerinden değil, farklı üretim alanlarının beraberinde getirdiği sınırlar ve bu sınırların açtığı yaratıcı imkanlar üzerinden de şekilleniyor.
Sizi ekranlardan tanıdık. Ardından bu yıl "Sevdanın 4 Hali" isimli ilk single çalışmanızı yayımladınız. Müzik hayatınıza nasıl girdi? Müzikle kurduğunuz ilk teması ve bu bağın zamanla büyüme hikayesini anlatır mısınız?
Müzik, hep hayatımda olan bir şeydi; hatta oyunculuktan önce de vardı. Dedemden itibaren ailemdeki herkeste —babamda ve kardeşlerimde— bir enstrüman çalma ya da sahne geçmişi mevcuttu. Dolayısıyla müzikle bu kadar iç içe büyüyünce, insan bunu başta bir meslek olarak hayal etmiyor. En azından bende öyle oldu. Lisans eğitimimden sonra oyunculuk dünyasına girince, müziğin aslında oyunculuğu besleyen bir disiplin olduğunu ve ikisinin birbirinden çok da ayrı olmadığını fark ettim. Sesimi kullanmanın ve kendimi sesle ifade etmenin, sadece bir meditasyon veya rahatlama aracı olmaktan öte, bir meslek olabileceğine karar verdim.
Aslında bu kararımdaki en önemli etken eşim oldu. Evde piyano çalıp mırıldanırken ya da arkadaşlarımızla buluştuğumuzda hep şarkı söyleyen "o kişi" ben oluyordum. Eşim bir gün, "Neden bu yönünü insanlara duyurmuyorsun, etrafındakilere göstermiyorsun?" dedi. Onun yüreklendirmesiyle kıyıda köşede kalmış notlarım, senaryo yazarlığı eğitimi aldığım dönemden kalan şiirlerim, şarkı sözlerim ve düzyazılarım bir araya geldi. Sonra onları ayıkladık. Dinledikçe içimize sinen çok güzel şarkılar ortaya çıkmaya başladı. Birkaç müzisyen arkadaşımızla bir araya gelip altyapılarını hazırladık ve sound'ları üzerine çalıştık. Aslında henüz kendi tarzımı tam olarak kalıba sokmadan bir şarkı yapmış oldum. "Sevdanın 4 Hali" işte böyle doğdu.
Gelecek projelerim için daha çok heyecanlıyım çünkü artık müzik alanında ilerlemek istiyorum. Dinlemeyi sevdiğim müzik tarzı ile yapmak istediğim müzik tarzı ayrı ve artık kendi tarzım da oluşmaya başladı. Şu sıralar beş altı şarkılık bir albüm üzerinde çalışıyoruz. İstiyorum ki o albüm benim tarzımı tam olarak yansıtsın, artık net bir türde karar kılalım ve bunu da insanlara sunalım.
Bir yandan oyunculuk devam ederken bir yandan da şarkı yazma ve söyleme kariyeriniz başladı. Müzik, oyunculuğunuzun yanında nasıl bir alternatif durak oldu? Tam tersi bir perspektiften baktığınızda, oyunculuk müziğinize nasıl bir alternatif alan sundu?
Ben durağan olmayı, beklemeyi sevmeyen biriyim; sürekli üretmek istiyorum. Ancak oyunculukta bu her zaman mümkün olmuyor. Bazen seçici olmak durumunda kalıyorsunuz, her projede yer almak istemeyebiliyorsunuz ya da dinlenmeye ihtiyaç duyuyorsunuz. İşte o dinlenme dönemlerinde bile "Bir yandan da bir şeyler mi yapsam?" diye aranıyorsunuz. Çünkü set temposunda sürekli çalışmaya ve üretmeye alışınca, boşlukta kalmak insana zor geliyor.
Açıkçası müzik, hayatıma yoğun olarak yaklaşık 8-9 ay önce girdi ve o dönemde setim yoktu. Beni çok güzel oyaladı, çok iyi nefes aldırdı. Şimdi ise ikisini birlikte yürüttüğüm bir dönemdeyim. Bence iyi ki ikisini aynı anda yapıyorum. Zor olabilir, sürekli oraya buraya koştururken fiziksel olarak zorlanıyor olabilirim ama günün sonunda bu yoğunluk bana nefes aldırıyor. Tek bir alanın içinde boğulmama izin vermiyor. Dolayısıyla her iki disipline de yenilenmiş bir şekilde, tekrar tekrar bakabiliyorum ve hiç sıkılmıyorum.

Fotoğraf Zobunus
Hayatınızda iki performans alanı var; eminim ki bunlar birbirini çok besliyor ve birbirine ilham kaynağı oluyordur.
Evet, kesinlikle. Bir de şöyle bir durum var: Oyunculuk tarafında verdiğimiz sözler ve canlandırdığımız karakterler üzerinden yaratılan bir imaj var. Müziğe, o imaja da zarar vermeyecek şekilde devam etmek gerekiyor. Örneğin bir klip çekmek istesem, diğer taraftaki bu sorumluluklar kısıtlayıcı birer faktör olarak karşıma çıkabiliyor; her istediğimi yapamıyorum. Bu yüzden müzikte görsel unsurları sanırım biraz arka plana ittim ama tabii ki sesimle var olmaya devam ediyorum.
Oyunculuk yaparken bir yandan da başka bir üretim alanında insanın kendine sınırlar koymak durumunda kalması, bilmediğim bir meseleydi.
Var, maalesef böyle bir durum var. Ama bir taraftan da yapımcıların bu tarz kısıtlamalar getirmesini haklı buluyorum; çünkü bizim de izleyiciye karşı bir sorumluluğumuz var. Bir karakteri üzerimize giymek ve insanları o karaktere inandırmak zorundayız. Düşünsenize, bir tarafta elimde gitarla elektronik müzik yaparken, diğer tarafta bir dönem işinde kalfayı oynuyorum; bu durum inandırıcılığı zedeleyebilir.
Sınırların olması ve bu sınırların varlığı, yaratıcılık konusunda aslında bir dürtücü işlevi görüyordur, değil mi?
Kesinlikle öyle. İnsana "Hadi tamamen özgürsün, ne istersen yap." dendiğinde, o sınırsızlık içinde bazen ne yapacağını bilemeyip kalabiliyor. Karar vermek için çok daha uzun süre düşünüyor, zamanı yayabiliyorsunuz. Fakat burada hem zaman hem de koşullar açısından birçok kısıtlama var. Haliyle, "Bu koşullar altında ne yapsam da fikrimi gerçekleştirsem?" sorusunu kendinize daha çok soruyorsunuz. Bu sayede altından çok daha fazla şey çıkıyor.
Enerjinizi bu iki alana kanalize ederken nasıl dengede duruyorsunuz? Gündelik hayatınızda nasıl dengede ve stabil kalıyorsunuz?
Stabil olmayı pek sevmiyorum. Aksine bu şekilde yoğun çalışırken dinleniyorum. Beni böyle on parçaya bölün, ben yine de iyiyimdir. Hiçbir sıkıntım yok.

Fotoğraf Zobunus
Yazmak, üretmek ve çalışmak her zaman hayatınızın tam merkezinde. Orada yarattığınız gerçeğe yakın ya da hayali dünyalar size nasıl bir kaçış alanı sağlıyor?
Aslında o dünyaları şimdilik yarım bıraktım. Çünkü kalemle çok fantastik şeyler yazmak istiyorsunuz ama bir taraftan da ülkenin ve sektörün gerçekleri var. Türkiye’de bu yazdıklarınızı ne kadar hayata geçirebileceksiniz? Fantastik ya da distopik evrenler kuracaksınız ama bunu kim çekecek, bu işe ne kadar bütçe ayrılacak? Dolayısıyla bir gün gerçeğe dönüşeceğine çok inanmadığım için bir dönem bu tarz yazılardan vazgeçtim. Çünkü kağıt üstünde kalan herhangi bir şey beni tatmin etmiyordu. Yazmak, ancak en kısa zamanda eyleme dökülüp gerçeğe dönüştürülebilecekse benim için güzel bir hobi olabilirdi; bu yüzden o projeler şimdilik rafa kalktı.
Bir ara eşimle birlikte "Acaba kendimiz bir şeyler mi çeksek?" diye niyetlendik ama tahmin edersiniz ki o da çok büyük bütçeler gerektiriyor. Maddi olarak henüz böyle bir şeye hazır olmadığım için o projenin üzerine de gidemedim ve öylece yarım kaldı. "Hala yazıyor musun?" derseniz, şu sıralar hayır, yazmıyorum. Yaklaşık 8-9 aydır yeni bir şarkı da kaleme almadım. Kendimi nadasa bıraktığım bir dönemdeyim. Şu an oyunculuk ve müzik hayatımı o kadar yoğun dolduruyor ki yazmaya pek alan kalmıyor.
Peki bu iki alandan çıktığınızda nerelerden besleniyorsunuz?
Çok yakın bir zamanda evlendim. Henüz baş başa kalıp evliliğin tadını tam anlamıyla çıkaramadık, hatta balayına bile gidemedik. Açıkçası şu sıralar biraz daha yeni hayatımızın düzenini kurma aşamasındayız. Çok özel bir alan ama yine de biraz bahsetmek isterim: Evlendikten sonra yeni bir yere taşındık. Eski bir evi satın alıp tamamen dönüştürdüğümüz için hala evin tadilat işleriyle uğraşıyoruz. Bazen eve gidiyorum; bir tarafta hilti sesleri, diğer tarafta ustalar... Dolayısıyla şu sıralar evde pek dinlenebileceğim bir alanım yok. Benim için her anlamda tamamen yeni başlangıçlarla dolu bir hayat süreci bu. O yüzden gerçekten sadece akışta kalmaya çalışıyorum ve beni neyin dinlendirebileceğini yaşayarak keşfediyorum.
Bir yandan da sizin mühendislik tarafınız var. O da eminim hayatınızda ve akışta bir yandan kontrol mekanizması olarak işliyordur.
Hep, "Niye bu bölümü okudum ki? Çok saçma, hiçbir işime yaramıyor." falan diyordum ama gerçekten yarıyormuş. Çünkü orada biz aslında "böl, parçala, yönet" mantığını öğrendik. Mühendisliğin biraz daha yönetim tarafı; yani öğrendiğin her şeyden biraz bilip her şeyi kontrol etme olayı aslında. "Okumuşum, emek vermişim ve oradan bir şeyler öğrenmişim." dediğim bir dönem oldu; o da işe yaradı. Demek ki hayatımızdaki hiçbir şey boşuna değilmiş.
“Sevdanın Dört Hali” şarkınız... Nasıl bir duygu, düşünce dünyasının izinden yola çıkarak bu şarkı ortaya çıktı?
"Sevdanın 4 Hali" aslında ayrılık sonrası halleri anlatan bir şarkı kabaca. Ben o dönem eşim Onur'u yeni bulmuştum. Aslında aklımın bir köşesinde hiç evlilik, düzen kurmak veya biriyle yaşamak yokken Onur'a ikna olduğum bir dönemde yazdım o şarkıyı. Birazcık da geçmişteki deneyimleri, "Eski Selin neydi, ne oldu?" gibi soruları düşünürken ortaya çıkan bir şarkı oldu. İnsan ayrıldıktan sonra ya da eski acılarını unuttuktan sonra neye dönüşebilir, neye dönüşemez? Aslında çok farklı kişiliklere bölünür ve en sonunda bir karar verir. O çıkmazların içinde yazdığım bir şarkıydı.
Sevda ve sevme dediğimiz şey; biçimi çok fazla olan, insana ve ilişkiye göre değişen bir kavram. Şarkının isminden yola çıkarak soracak olursam; şarkınızın ekseninden sevdaya bakışınız nasıl oldu?
Ben aslında bunu, o dönem kendime dışarıdan çok fazla baktığım bir süreçte fark ettim. Eski röportajlarımı, nasıl cevaplar verdiğimi falan inceledim. Kendi hikayeme dışarıdan bir göz olarak baktım. Geçmişe bakıp "Neler olmuş?" diye düşünürken, o yazdığım cümlelerin nereden çıktığını ben de sonradan anlamaya başladım. Bir kere şarkının adının özellikle "Sevdanın 4 Hali" olması benim için çok özel. Çünkü aşk değil, sevdadan bahsediyorum. Sevda daha geniş bir çatı; altına çok daha fazla şey sığdırabilirsin. Şarkının içindeki bazı cümlelerde sadece iki insanın karşılıklı yaşadığı bir ilişkiden doğan bir aşktan bahsetmiyorum. Kariyerde bir hedefe duyulan sevgiden ya da tutkudan bahsettiğim cümlelerim de var içinde. Yani sadece ikili ilişkiler değil de genel olarak Selin'in nelerden etkilendiği, o sevdaya düştüğünde —tema her neyse— neler yaptığı, neler yaşadığı ve nasıl hissettiği var. Tabii ki o hallerin birazcık karanlık (dark) tarafı bu. Çünkü ayrılık sonrası ya da kavuşamama, bir şeyi elde edememe sonrası yaşanan halleri anlatıyor.

Fotoğraf Zobunus
Bir şeyin yokluğu galiba insana daha fazla ilham veriyor.
Kesinlikle; yani bunu reddetsek de bazen tokatlanarak iyileşiyoruz. Çünkü hayatın bizi nereye götürmek istediğini, bizden ne yoğurmak istediğini veya önümüze çıkan işaretleri ısrarla anlamıyoruz. Bir nevi bedelini önden ödüyorsunuz, sonra toprağınız yeşilleniyor. Sonuçta yaptığım işlerle, müziğimle ya da oyunculuğumla bir şekilde insanların evine giriyorum; insanlar kendi yaşadıkları üzerinden benimle empati kuruyor. Bunu canlandırdığım karakterlerle başarabiliyorsam, neden kendi yaşadıklarımla da onlara ilham olmayayım ki?
"Sevdanın 4 Hali"nin müzik kariyeriniz için bir başlangıç noktası olduğunu söyleyebiliriz. Sizin için bu başlangıç noktası ne ifade ediyor ve müzik kariyerinizde nasıl bir yolculuğun başlangıcı olacak sizce?
Müzik kariyerimin ilk başlangıç projesi. Bu yüzden cesaret ettiğim ilk adım, yeni bir sayfa açmaya gönül verdiğim ilk yer. Şarkı hem bu yüzden hem de dedemden ötürü benim için çok özel. Aslında o şarkının ana omurgasında klarnetin yer almasının sebebi dedemdir; çünkü müziğe bakış açımı şekillendiren insan oydu. Kendisi çok uzun yıllar, 80 yaşına kadar sol klarnet çalan bir icracıydı. Onun neşesine, müzikle ve hayatla kurduğu ilişkinin benzer yönlerine hep hayranlıkla bakardım. Seçtiğimiz mesleğin insanı iyileştirmesi, şifalandırması gerektiğini aslında ondan öğrendim. Hayatta sadece para kazanmak için değil, bize iyi gelen bir şeyle de para kazanmamız gerektiği fikrini bana ilk o aşılamıştı. O yüzden bu şarkı, bir anlamda ona bir saygı duruşudur. "Sevdanın 4 Hali" şu an yapmak istediğim tarzı tam olarak yansıtmasa da kesinlikle yeni bir oluşumun ilk adımı. Hem gösterdiğim cesaret hem de dedemin hatırası nedeniyle benim için her zaman çok ayrı bir yerde duracak.
Kapak Fotoğrafı Zobunus